Εργαστήριο: Εφαρμοσμένης Εδαφολογίας

Έτος Ίδρυσης: 1964

Ιδρυτική Πράξη/αρ. ΦΕΚ: 128 9/7/1965

 

Διεύθυνση / Επικοινωνία

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Πανεπιστημιούπολη

Τμήμα Γεωπονίας, Παν. Θυρίδα 231, ΤΚ 54124

Email: thmatsi@agro.auth.gr

Tηλ: +302310 998682

 

Μέλη – Διδακτικό προσωπικό

Γεώργιος Μπίλας, Δρ. ΕΔΙΠ

Τηλ.: +30 2310 998739

e-mail: bilas@agro.auth.gr

 

Ομότιμοι και Διατελέσαντες Καθηγητές

Νικόλαος Μισοπολινός, Ομότιμος Καθηγητής

Κωνσταντίνος Προδρόμου, Ομότιμος Καθηγητής

Γεώργιος Ζαλίδης, Ομότιμος Καθηγητής

 

Επιστημονικοί Συνεργάτες

Μιχάλης Παζαρλόγλου, Γεωπόνος, MSc

Τηλ.: +302310998738

E-mail:pazarlog@agro.auth.gr

 

Γνωστικό Αντικείμενο

Γένεση και ταξινόμηση εδαφών,  χαρτογράφηση εδαφών, προβληματικά εδάφη, ρύπανση και αποκατάσταση εδαφικών πόρων, ποιότητα εδάφους, αξιολόγηση καταλληλότητας γεωργικών εδαφών και γαιών, γεωργία ακριβείας

 

Ιστορικό

Το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Εδαφολογίας ιδρύθηκε το 1964 (ΦΕΚ 128 9/7/1965 – πρώτος Διευθυντής ο Καθηγητής κ. Ιωάννης Καλόβουλος). Στην πολυετή πορεία του ανέπτυξε σημαντική δραστηριότητα σε θέματα τόσο καθαρά ερευνητικής όσο και εφαρμοσμένης επιστήμης. Αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων αυτών είναι η δημοσίευση δεκάδων εργασιών σε Ελληνικά και Διεθνή περιοδικά.

Εκτός από την ενασχόλησή του με επιστημονικά θέματα που σχετίζονται κυρίως με τα αγροτικά οικοσυστήματα, το Εργαστήριο ασχολείται συστηματικά με θέματα Προβληματικών εδαφών, περιβάλλοντος όσον αφορά χερσαία και υδατικά οικοσυστήματα, ειδικότερα δε με την καταγραφή και αντιμετώπιση της ρύπανσης και της υποβάθμισης των εδαφικών πόρων.

Το 1990 δημιουργήθηκε, με απόσπαση από το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Εδαφολογίας, ένα νέο εργαστήριο με τίτλο «Εργαστήριο Εφαρμογών Τηλεσκόπησης στη Γεωργία». Έκτοτε, τα δύο εργαστήρια συνεργάζονται στενά για την αντιμετώπιση σύνθετων προβλημάτων.

Εκτός από τη συνεργασία των δύο εργαστηρίων, υπάρχει στενή συνεργασία με ιδρύματα και φορείς τόσο του εσωτερικού όσο και του εξωτερικού. Επίσης, το Εργαστήριο εμπλέκεται άμεσα σε θέματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς διατηρεί στενή συνεργασία με ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια της Ευρώπης.

 

Εκπαιδευτικό Έργο

Το Εργαστήριο καλύπτει το διδακτικό έργο σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο της Γεωπονικής Σχολής στα γνωστικά αντικείμενα των προβληματικών εδαφών, της ρύπανσης και της υποβάθμισής τους, της Χαρτογράφησής τους, της Γένεσης και Ταξινόμησής τους και της Ενόργανης Χημικής Ανάλυσης. Παράλληλα το Εργαστήριο οργανώνει συνέδρια, σεμινάρια και άλλες εκπαιδευτικές εκδηλώσεις αυτοδύναμα ή σε συνεργασία με άλλους φορείς.

 

Ερευνητική Δραστηριότητα

Το Εργαστήριο αναπτύσσει ερευνητική δραστηριότητα ως προς τα ακόλουθα αντικείμενα:

  • Παρακολούθηση, αξιολόγηση και διαχείριση λεκανών απορροής, φυσικών πόρων και προστατευόμενων περιοχών.
  • Προβληματικά εδάφη.
  • Χαρτογράφηση εδαφών (ιδιαίτερα αμπελουργικών περιοχών).
  • Καταγραφή και αξιολόγηση της υποβάθμισης και ρύπανσης εδαφικών και υδατικών πόρων.
  • Γένεση και ταξινόμηση γεωργικών εδαφών.
  • Εδαφική ποιότητα.
  • Αγροπεριβαλλοντικοί ενδείκτες πιέσεων και επιπτώσεων σε φυσικούς πόρους και οικοσυστήματα.
  • Μέθοδοι και τεχνολογίες απορρύπανσης και αποκατάστασης.
  • Διαχείριση και αποκατάσταση υγροτοπικών εδαφών και οικοσυστημάτων.
  • Τεχνητοί υγρότοποι για αντιμετώπιση σημειακής και μη σημειακής ρύπανσης.

 

Επιπλέον, αναπτύσσει δραστηριότητα σε θέματα αντιμετώπισης των επιπτώσεων τόσο in situ, όσο και σε επίπεδο λεκάνης απορροής. Ειδικότερα, ασχολείται με τη βελτίωση προβληματικών εδαφών και τη χρήση αντιρρυπαντικής τεχνολογίας σε εδαφική ρύπανση οργανικών διαλυτών όταν πρόκειται για in situ αντιμετώπιση της ρύπανσής τους, ενώ σε επίπεδο λεκάνης απορροής ασχολείται με την ορθή διαχείριση των προβληματικών εδαφών.

Η κατασκευή φυσικών συστημάτων επεξεργασίας υγρών αστικών αποβλήτων και ειδικότερα ο σχεδιασμός τεχνητών υγροτόπων αποτελεί ένα από τα βασικά αντικείμενα του εργαστηρίου όπου σε συνεργασία με άλλους φορείς αναπτύσσει ερευνητική δραστηριότητα.

Παράλληλα το Εργαστήριο, σε συνεργασία με άλλους φορείς, εκπονεί ειδικά προγράμματα για την ανόρθωση φυσικών οικοσυστημάτων και ειδικότερα υγροτόπων με σκοπό την αειφορική διαχείριση των φυσικών πόρων στη λεκάνη απορροής.

Εργαστηριακές Υποδομές/εξοπλισμός

Το Εργαστήριο διαθέτει ολοκληρωμένη σειρά οργάνων για την υλοποίηση δράσεων παρακολούθησης και αξιολόγησης χερσαίων και υδάτινων οικοσυστημάτων. Στον εξοπλισμό περιλαμβάνονται όργανα για την πραγματοποίηση χαρτογραφήσεων και εξειδικευμένων μετρήσεων ποιότητας, ρύπανσης, υποβάθμισης και παθογένειας εδαφών και υδάτων στο εργαστήριο και την ύπαιθρο. Επίσης, διαθέτει τη δυνατότητα παρακολούθησης εδαφικών μεταβολών τόσο στο πεδίο, όσο και τηλεσκοπικά με απεικόνισή τους σε Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών.

Πρόσφατα ερευνητικά έργα

  • 07/2007-01/2010 «Καταγραφή των θρεπτικών στοιχείων, των βαρέων μετάλλων και των υδροδυναμικών ιδιοτήτων των εδαφών για την ορθολογική χρήση λιπασμάτων και νερού και παραγωγή προϊόντων ασφαλείας στην Περιφέρεια Α.Μ.Θ.». Αφορά τη χαρτογράφηση και ταξινόμηση εδαφών σε 3.000.000 στρ. γεωργικής έκτασης της Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Επιστημονικός Υπεύθυνος Ν. Μισοπολινός, Καθηγητής Α.Π.Θ.
  • 10/2007-07/2008 «Συλλογή και καταχώρηση πληροφορίας προστιθέμενης αξίας». Αφορούσε τη δειγματοληψία και ανάλυση εδαφικών δειγμάτων και δειγμάτων βιομάζας στις γεωργικές εκτάσεις των τεσσάρων νομών της Περιφέρειας Ηπείρου. Επιστημονικός Υπεύθυνος Ν. Μισοπολινός, Καθηγητής Α.Π.Θ.
  • 2011- 2013 “Συγχώνευση υδρολογικών μοντέλων και τηλεπισκόπησης για παροχή αξιόπιστων υδατικών πληροφοριών – MyWater”. Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Ν. Μισοπολινός. Ευρωπαϊκή Επιτροπή – FP7.
  • 2011-2014 “Ταυτοποίηση ποιοτικών χαρακτηριστικών προστιθεμένης αξίας γεωργικών προϊόντων με τη χρήση μοριακής ανάλυσης, εδαφικών δεικτών και γεωπληροφορικής – ΒΙΟΤΥΠΟ”. Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Ν. Μισοπολινός. Συνεργασία 2009 – ΕΣΠΑ.
  • 2013-2014 “Ανάπτυξη ενιαίου συστήματος γεωπληροφοριακών εδαφολογικών δεδομένων και οριοθέτησης αγροτικών ζωνών της Χώρας”. Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Ν. Μισοπολινός. ΟΠΕΚΕΠΕ.
  • 2013-2025 «Γεωβάση Εδαφολογικών Δεδομένων Περιοχών Καλλιέργειας Καπνού Ανατολικού Τύπου» Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Ν. Μισοπολινός. Μισιρριάν Α.Ε., Socotab S.A., ΣΕΚΕ Α.Ε.
  • 2019-2022 «Ευρω-Κινεζικό παρατηρητήριο εδάφους για την έξυπνη διαχείριση χρήσης γης» – “Sino-EU Soil Observatory for intelligent Land Use Management” – “SIEUSOIL”. Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Θ. Αλεξανδρίδης. Horizon 2020.
  • 2024-2025 «Δέσμευση και αποθήκευση ατμοσφαιρικού CO2 για τη βελτίωση της ποιότητας του εδάφους» – “Capturing and Storing Atmospheric CO2 for Improvement of Soil Quality” – “CARBON 4 SOIL QUALITY”. Επιστημονικά υπεύθυνος: καθ. Θ. Αλεξανδρίδης. Interreg Euro-MED.

 

Πρόσφατες Διατριβές

 

Μεταπτυχιακές διατριβές:

  • Τσανάκας Θεοφάνης. 2007. Η επίδραση της αλατότητα του νερού άρδευσης μετά από επεξεργασία με ηλεκτρονική συσκευή εκπομπής εναλλασσόμενων κυματομορφών στην ποικιλία χονδρολιά Χαλκιδικής. Μεταπτυχιακή Διατριβή. 73 σελ.
  • Παπαδέλης Χρήστος-Εμμανουήλ. 2009. Αξιολόγηση της εδαφικής ποιότητας για την αποκατάσταση υποβαθμισμένων εδαφών στην περιοχή των Ταγαράδων. Μεταπτυχιακή Διατριβή. 95 σελ.

 

Πτυχιακές διατριβές:

  • Καραστογιάννη Ευδοκία. 2017. Αξιολόγηση μεθόδων χωρικής παρεμβολής για τη χαρτογράφηση υποβαθμισμένων εδαφών στον Ν. Ξάνθης. Προπτυχιακή Διατριβή. 40 σελ.

Πληροφορίες